กลากและเกลื้อน: โรคเชื้อราผิวหนังที่คนไทยควรรู้จัก พร้อมวิธีดูแลรักษา
โรคผิวหนังที่พบบ่อยในภูมิอากาศร้อนชื้นอย่างประเทศไทย คือ "กลาก" และ "เกลื้อน" ซึ่งแม้จะมีความคล้ายคลึงกันในแง่ของการเกิดจากเชื้อรา แต่ทั้งสองโรคมีความแตกต่างกันอย่างชัดเจน ทั้งในแง่ของลักษณะอาการ เชื้อที่ก่อโรค และตำแหน่งที่พบบ่อย
กลาก (Tinea)
กลากคืออะไร?
กลาก (Tinea หรือ Dermatophytosis) คือโรคผิวหนังที่เกิดจากเชื้อรากลุ่ม Dermatophytes เช่น Trichophyton, Microsporum และ Epidermophyton โดยเชื้อเหล่านี้จะเจริญเติบโตได้ดีในบริเวณที่อับชื้น เช่น ขาหนีบ เท้า หนังศีรษะ สามารถแพร่กระจายได้จากคนสู่คน หรือจากสัตว์เลี้ยง
ประเภทของกลาก
1.กลากที่หนังศีรษะ (Tinea Capitis)
- พบมากในเด็ก
- ผมร่วงเป็นหย่อม คัน มีสะเก็ดหนา
2.กลากที่ลำตัว (Tinea Corporis)
- ผื่นวงกลมหรือรี ขอบแดง นูน คัน ลอกเป็นขุย
3.กลากที่ขาหนีบ (Tinea Cruris)
- ผื่นแดง คัน บริเวณขาหนีบและก้น
4.กลากที่เท้า (Tinea Pedis หรือ ฮ่องกงฟุต)
- คัน ลอก ระหว่างนิ้วเท้า
5.กลากที่เล็บ (Tinea Unguium)
- เล็บหนา เหลือง แตกง่าย
การรักษากลาก
- ใช้ยาใช้ภายนอก เช่น ketoconazole ,clotrimazole
- หากลามมากหรือเป็นเรื้อรัง อาจต้องใช้ยารับประทาน เช่น Itraconazole ,Terbinafine
- รักษาความสะอาดและความแห้งของผิวหนัง
คำแนะนำ: ใช้วันละ 1-2 ครั้ง หลังอาบน้ำ และต่อเนื่องอย่างน้อย 2-4 สัปดาห์ ใช้ตามคำแนะนำของแพทย์หรือเภสัชกร
เกลื้อน (Tinea Versicolor)
เกลื้อนคืออะไร?
เกลื้อน (Pityriasis versicolor) เป็นโรคผิวหนังที่เกิดจากเชื้อราในกลุ่ม Malassezia ซึ่งปกติอาศัยอยู่บนผิวหนัง แต่จะเจริญเติบโตมากผิดปกติเมื่อมีปัจจัยกระตุ้น เช่น เหงื่อออกมาก ความอับชื้น หรือภาวะภูมิคุ้มกันต่ำ
ลักษณะของเกลื้อน
- ผื่นราบ สีจางหรือคล้ำกว่าสีผิวปกติ
- มีขุยเล็ก ๆ คล้ายแป้งฝุ่น
- พบบ่อยที่แผ่นหลัง หน้าอก ลำคอ หรือใบหน้า
- มักไม่คัน หรือคันเล็กน้อย
การรักษากลาก เกลื้อน
- ใช้ยาใช้ภายนอก เช่น ketoconazole, clotrimazole
- ยารับประทานในกรณีรุนแรงและเรื้องรัง เช่น itraconazole, terbinafine
- รักษาความสะอาดและความแห้งของผิวหนัง
ควรใช้ภายใต้คำแนะนำของแพทย์หรือเภสัชกร
แม้กลากและเกลื้อนจะเกิดจากเชื้อราทั้งคู่ แต่มีความแตกต่างกันทั้งในแง่ของเชื้อก่อโรค อาการ ลักษณะผื่น และตำแหน่งที่พบบ่อย การวินิจฉัยที่ถูกต้อง และการรักษาที่ถูกวิธี ร่วมกับการดูแลสุขอนามัยอย่างเหมาะสม จะช่วยให้หายจากโรคผิวหนังทั้งสองชนิดนี้ได้อย่างมีประสิทธิภาพและปลอดภัย
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
https://th.yanhee.net/หัตถการ/กลากเกลื้อน/
https://www.synphaet.co.th/เกลื้อน-โรคผิวหนังที่พ/
https://kcmh.chulalongkornhospital.go.th/line/โรคผิวหนังที่มากับหน้า/
