โรคเชื้อราบนหนังศีรษะ (Tinea Capitis): รู้เท่าทันก่อนลุกลาม พร้อมแนวทางการรักษา

โรคเชื้อราบนหนังศีรษะ หรือที่เรียกในทางการแพทย์ว่า Tinea Capitis เป็นโรคเชื้อราผิวหนังที่พบได้บ่อย โดยเฉพาะในเด็กวัยเรียน มักเกิดจากการติดเชื้อราในกลุ่ม Dermatophytes ที่เจริญเติบโตได้ดีในสภาวะอับชื้น เช่น หนังศีรษะที่เปียกชื้นหรือมันมากเกินไป โรคนี้อาจดูเหมือนปัญหาเล็กน้อย แต่หากปล่อยไว้โดยไม่รักษาอย่างถูกวิธี อาจส่งผลให้เกิดผมร่วงเป็นหย่อม แผลอักเสบ หรือการติดเชื้อแบคทีเรียซ้ำซ้อนได้
ลักษณะอาการของเชื้อราบนหนังศีรษะ
- ผมร่วงเป็นหย่อมๆ โดยเฉพาะบริเวณที่มีเชื้อรา
- ผิวหนังบริเวณหนังศีรษะมีสะเก็ดหนา แห้ง หรือเป็นขุยคล้ายรังแค
- คัน ระคายเคือง อาจมีตุ่มหนอง หรือแผลแดง
- ผิวหนังอักเสบ เป็นวงๆ คล้ายกลากบนหนังศีรษะ
- หากอาการรุนแรง อาจเกิดเป็นก้อนนูนแดงที่เรียกว่า "kerionหรือชันนะตุ" ซึ่งเป็นการอักเสบรุนแรงจากภูมิคุ้มกันต่อเชื้อรา
สาเหตุและปัจจัยเสี่ยง
- การใช้ของใช้ร่วมกัน เช่น หวี หมวก ผ้าเช็ดผม
- สภาพอากาศร้อนชื้น ทำให้หนังศีรษะอับชื้น
- สุขอนามัยไม่ดี โดยเฉพาะในเด็ก
- การสัมผัสสัตว์เลี้ยงที่ติดเชื้อรา
การวินิจฉัยโรค
แพทย์จะวินิจฉัยโดยการตรวจจากลักษณะทางคลินิก อาจใช้กล้อง Wood's lamp ส่องหาเชื้อรา หรือนำขุยบนหนังศีรษะไปตรวจทางจุลชีววิทยาเพื่อยืนยันชนิดของเชื้อรา
การรักษาโรคเชื้อราบนหนังศีรษะ
1.ยาเฉพาะที่ร่วมด้วย การใช้ยา เช่น ketoconazole สำหรับใช้ภายนอกจะช่วยลดการแพร่กระจาย และรักษาได้เร็วขึ้น
คำแนะนำการใช้:
- ใช้วันละ 1-2 ครั้ง หลังสระผมหรือเช็ดหนังศีรษะให้แห้ง
- ควรใช้ติดต่อกันอย่างน้อย 2-4 สัปดาห์
2.ยารับประทานฆ่าเชื้อรา สำหรับผู้ที่มีอาการรุนแรง คือการใช้ยาฆ่าเชื้อราชนิดรับประทาน เช่น: Itraconazole ,Griseofulvin , Terbinafine ทั้งนี้ควรอยู่ในคำแนะนำของแพทย์และเภสัชกร
วิธีป้องกันการเกิดซ้ำ
- หลีกเลี่ยงการใช้ของใช้ส่วนตัวร่วมกับผู้อื่น
- รักษาความสะอาดของเส้นผมและหนังศีรษะ
- หมั่นซักหมวก ผ้าปูที่นอน และล้างหวีเป็นประจำ
- ควบคุมความมันของหนังศีรษะ ไม่ปล่อยให้เปียกชื้น
- พาผู้ที่สงสัยว่าติดเชื้อไปพบแพทย์ทันที
โรคเชื้อราบนหนังศีรษะอาจเป็นเรื่องน่ากังวลหากไม่ได้รับการรักษาอย่างถูกต้องและทันท่วงที การใช้ยารับประทานควบคู่กับยาใช้ภายนอกจะช่วยควบคุมอาการ ฟื้นฟูหนังศีรษะ และป้องกันการกลับมาเป็นซ้ำได้อย่างมีประสิทธิภาพ อย่าละเลยสัญญาณเตือนของผมร่วงหรืออาการคันผิดปกติ เพราะการดูแลแต่เนิ่น ๆ จะช่วยให้คุณมีหนังศีรษะสุขภาพดีและปลอดเชื้อราในระยะยาว
แหล่งข้อมูลอ้างอิง
https://allaboutclinic.com/hair-service/6-cause-of-tinea-capitis/
https://www.pobpad.com/คันหัวยิบ-ๆ-รู้จักสาเหตุ
https://www.ayaskinclinic.com/เชื้อราบนหนังศีรษะ/
https://mordeeapp.com/en/article/beauty-anti-aging/ชันนะตุ-หรือกลากขึ้นหัว-ปล่อยไว้ระวังผมร่วงถาวร
https://www.samitivejhospitals.com/th/article/detail/รังแค
https://www.rama.mahidol.ac.th/rama_hospital/th/services/knowledge/06232020-1449


